Uzmanlardan süper soğuk algınlığı uyarısı

Uzmanlardan süper soğuk algınlığı uyarısı
Uzmanlardan süper soğuk algınlığı uyarısı
Share

Son günlerde, PCR testleri negatif olmasına karşın Covid gibisi semptomlar taşıyan hastalarda artış olduğu görülürken uzmanlar, bu yeni hastalığı “süper soğuk algınlığı” olarak tanımlıyorlar.

 

18 aylık izole ömürden sonra pandemide gelinen son noktada, olağanlaşma uğraşları; daha evvel görülen grip salgınlarının tesirini artırdı.

 

Birleşik Krallık Sıhhat Güvenliği Kurumu’ndan alınan sayılar, soğuk algınlığı ve grip, öksürük yahut nefes almada zorluk ile ilgili şikayetlerin arttığını gösterdi. Bilhassa 15 ila 44 yaş ortasındaki hastalarda makul bir artış olduğuna dikkat çekildi.

 

Birleşik Krallık’ta yayınlanan Telegraph’a konuşan ve üstün soğuk algınlığından muzdarip Jules Kelly, “Boğaz ağrısı ve vahim sinüs ağrısıyla başladı. Sırf soğuk algınlığı değil, bedenim hakikaten zayıf ve bacaklarım jöle gibi” diyor. Kelly’nin yaşadığı soğuk algınlığı iki günlüğüne geçtikten sonra çok daha şiddetli bir halde geri dönüyor: “Bu sefer göğüsten bir öksürük eşlik etti.”

 

Covid’den şüphelenen Kelly’nin üç testi de negatif çıktı: “İki doz aşı oldum lakin negatif testler olmasaydı tekrar de Covid olduğumu düşünürdüm. Üç hafta boyunca devam etti.”

 

TOPLUMSAL MEDYADA DA KONUŞULUYOR

Eşsiz soğuk algınlığından şikayetçi olan tek kişi Kelly değil. Son haftalarda, birçok insan, uzmanların “süper soğuk” olarak isimlendirdiği grip gibisi lakin daha şiddetli semptomlar yaşadığını bildirdi. Hastalık, toplumsal medyada “şimdiye kadarki en makûs soğuk algınlığı” olarak anıldı. Kusursuz soğuk algınlığından birinci şikayet edenlerden biri olan Oliver Roll, hastalığını Twitter’da şu formda ayrıntılandırdı:

 

“Covid dışı bu göğüs/sinüs enfeksiyonuna yakalanan öteki biri var mı? 2 hafta oldu ve ben yoruldum. Daha evvel hiç bu kadar uzun mühlet hasta olmamıştım”

 

Tweet, 15.400’den fazla beğeni aldı ve birçok kişi tweet’e karşılık verdi. Hatta toplumsal medyada üstün soğuk algınlığından bahseden bir öteki kullanıcı da hastalığın beşinci haftasında olduğunu ve öksürükten kaburgasında çatlak olduğunu söyledi.

 

YAYILMASINDA SONBAHAR VE OKUL DEVRANI TESİRLİ

Okulların açıldığı ve sonbaharın geldiği eylül ayında soğuk algınlığı ve öbür teneffüs yolu enfeksiyonlarının süratle yayılması olağan olarak görülse de bu ay yayınlanan İngiltere Halk Sağlığı’na nazaran soğuk algınlığı ve öbür teneffüs yolu enfeksiyonlarında pahalı bir artış yaşanıyor. Hastalık, yaşlılar ortasında görülse de bilhassa de 15 yaş altı ortasındaki gençler ortasında daha sık görülüyor.

 

Uzmanların yaptığı açıklamaya nazaran; toplumsal orta, maske takma ve el dezenfektanı üzere 18 aylık Covid kısıtlamaları soğuk algınlığına hassaslığı artırmış olabilir. Kimi uzmanlar buna, olağan seviyede virüs ve bakteriye maruz kalmamış bireylerin bir virüsle temas ettiklerinde daha ağır semptomlar göstermesine “bağışıklık borcu” diyorlar.

 

ŞAHANE SOĞUK ALGINLIĞI NEDİR?

Soğuk algınlığına virüsün 200’den fazla farklı çeşidi neden olur. Cardiff Üniversitesi’nde emekli profesör ve soğuk algınlığı merkezinin eski yöneticisi Prof. Ronald Eccles, şu anda dolaşan üstün soğuk algınlığının teneffüs sinsityal virüsü (RSV) olduğuna inanıyor. İnsanların birçoklarında soğuk algınlığına emsal semptomlar olacaktır, lakin iki yaşın altındaki bebeklerde ve yaşlılarda daha değerli hastalıklara neden olabilir.

 

RSV ile ilgili sorunlardan biri, oldukça bulaşıcı olması. Öksürme ve hapşırma, eller ve yüzeyler yoluyla yayılır. Bu, virüsün sınıflardaki çocuklar ortasında yayılmasını durdurmanın neredeyse imkansız olduğu manasına geliyor. Temmuz ayında Tıp Bilimleri Akademisi, grip ve RSV de dahil olmak üzere bir dizi teneffüs virüsünün kışın geri dönebileceği ve NHS üzerindeki Covid yükünü artırabileceği konusunda uyarmıştı.

 

Kusursuz soğuk algınlığı olan birçok kişi, hastalık süreçlerinin olağandan daha uzun olduğunu yahut kısa bir güzelleşme döneminden sonra hastalığın, ek semptomlarla geldiğini belirtiyor. Dr. Zoe Broughton bu durumu şu formda açıklıyor: “İyileşme devrimiz sırasında farklı bir soğuk algınlığı virüsü kapmaya daha yatkın oluruz. Aslında art geriye iki soğuk algınlığı virüsü kaptığınızda, kendinizi hiç bitmeyen bir soğuk algınlığınız varmış üzere hissedebilirsiniz.”

 

ÜSTÜN SOĞUK ALGINLIĞININ BELİRTİLERİ NELER?

Şahane soğuk algınlığı yaşayanlarda; sinüs ve göğüs enfeksiyonları, öksürük ve boğaz ağrısı, yorgunluk, tat ve koku kaybı üzere belirtiler görülüyor. Bu semptomlar Covid-19 semptomlarına benzese de PCR testler olumlu çıkmaz.

 

Prof Eccles, aylarca süren karantinanın soğuk algınlığına neden olan virüslere karşı bağışıklığımızı azalttığını açıklıyor: “Normalde günlük yahut haftalık olarak bu virüslere maruz kalıyoruz. Lakin artık, bir yıldır egzersiz yapmayan kondisyonsuz atletler üzereyiz. Apansızın bu virüse yakalandık ve bağışıklık sistemimiz buna çok reaksiyon veriyor.”

 

COVID ENDEMİK HALE GELEBİLİR Mİ?

Geçen ay, Oxford aşısının gerisindeki lider bilim insanı Sarah Gilbert şunları söyledi: “Normalde virüsler, daha kolay dolaştıkları için daha az öldürücü hale gelir ve Sars-CoV-‘un daha öldürücü bir versiyonuna sahip olacağımızı düşünmek için hiçbir neden yok.”

 

Lakin Dr Ed Pooley, bunu söylemek için çok erken olduğunu söylüyor: “Bu biçimde düşünmemin nedeni, bir şeyin endemik olması için çoklukla mutlaka bir tipten olması gerektiği. Birden fazla varyasyonunuz varsa, endemik olmak zorlaşıyor. Ne kadar çok varyant olursa, bir şeyin endemik hale gelme mümkünlüğü da o kadar azalır.”

 

Nature mecmuasının kısa mühlet evvel yaptığı ankete nazaran; epidemiyologların yüzde 89’u Covid’in endemik hale geleceğini, yani muhtemelen hayatımızın geri kalanında daima dolaşacağını düşünüyor.

 

NASIL ENGELLENİR VE TEDAVİ EDİLİR?

Prof. Eccles, üstün soğuk algınlığına yakalanmamak için karantina dışında bir tedbir olmadığını belirtiyor. Birden fazla hadise da ağrı kesici ve dinlenme ile tedavi edilebiliyor. Sıcak içecekler öksürüğü hafifletmeye yardımcı olurken, kas ağrısı, boğaz ağrısı ve baş ağrısını hafifletmek için parasetamol alınabilir.