Sistit nedir, nasıl tanınır

Sistit nedir, nasıl tanınır
Sistit nedir, nasıl tanınır
Share

Sistit Nedir?

Sistit, idrar kesesi (mesane)’ nin enfeksiyonudur. Çoklukla bir enfeksiyon casusunun idrarda çoğalıp mesane duvarını enfekte etmesi sonucu görülür. idrar yollarının en sık görülen hastalığıdır. Vaktinde tedavi edilmezse enfeksiyon yayılabilir ve böbrekleri de etkileyerek pyelonefrite yol açabilir. Böbreklerde kalıcı hasarlar oluşturabilir.

 

NASIL TANINIR ?

Hastalarda çok sık idrara çıkma (pollaküri), idrar yaparken yanma (dizüri) ve sızı (strangüri) acil idrar yapma isteği (urgency), geceleri idrara kalkma (noktüri) vardır. Bazen sızı idrar yaptıktan sonra olur ve birkaç damla kan görülebilir. İdrar kanlı (hematüri) da olabilir. Hastalar ekseriyetle idrarlarının bulanık ve berbat koktuğunu söylerler. Tekrar birçok hastanın ağrılı cinsel temas (disparonea) şikayeti vardır. Karında hassasiyet ve hatta küçük çocuklarda karın ağrısı, bulantı ve kusma da tabloya eşlik edebilir. ATEŞ ekseriyetle YOKTUR.

 

Sistitin bu klinik belirtileri neredeyse tipiktir ve deneyimli bir ürolog hastanın şikayetlerinden sistit teşhisini düşünür. Sistitte görülen bu belirtiler ayrıyeten mikrobik olmayan sistitlerde (non bakteriyel sistit) mesane tümörlerinde, mesane ve üreter taşlarında, vulvovajinit denilen bayan dış genital organ iltahaplarında ve erkeklerde ayrıyeten prostatit ve BPH (iyi huylu prostat büyümesi)’da da görülebilir. Bu nedenle muhakkak dikkatli bir AYIRICI TEŞHİS yapılmalıdır.

 

Teşhis için çoklukla idrar ve kan tahlilleri, ultrasonografi ve direkt röntgen sineması kâfi olur. Kronik olgularda üsttekilere ilaveten damardan ilaç verilerek yapılan röntgen sinemaları (ürografi) veya sistoskopik (üretra ve mesanenin gözlenmesi) tetkikler yapılabilir.

  • İdrarda bol ölçüde
  • lokosit görülmekte (Sistit)

 

NEDEN SİSTİT BAYANLARDA ERKEKLERE GÖRE DAHA FAZLA GÖRÜLÜYOR?

Bayanların idrar kanalları erkeklere oranla epey kısadır. Sistiti oluşturan mikrobik casuslar koli basilleri (Echerchia Coli) çoklukla apış ortasında bulunurlar ve bayanlarda çarçabuk kısa idrar kanalından mesaneye ulaşırlar. Cinsel münasebet de bu bulaşmaya katkı sağlar.

 

NEDEN KİMİ BAYANLAR SIK SIK SİSTİT GEÇİRİR?

Sistit için birtakım risk faktörleri vardır. Bu faktörlere sahip bayanlar sistite yatkındırlar.
Genital hijyenin kâfi olmaması, genital pH’nın 4.5 dan fazla olması, vajinal enfeksiyonlar, gebelikten korunmak için diafram kullanmak, hamilelik, şeker hastalığı olması, kabızlık (konstipasyon), sıkı ve sentetik iç çamaşırı giymek, menopoz ve idrar yapmayı erteleme sistit için risk faktörleridir.

 

SİSTİTTEN KORUNMA YOLLARI

Sistitten korunmak veya en azından sistit ataklarını seyretmek için;
  • Günde en az 1.5-2 lt sıvı almalısınız. Böylece varsa bakterileri mesanenizden uzaklaştırır veya üremesine mahzur olabilirsiniz.
  • İdrarınız geldiğinde bekletmemeli hemen tuvalete gitmeli ve temizliğinizi önden geriye yanlışsız yapmalısınız.
  • Özellikle sık sistite yakalanan bir kişi iseniz küvet kullanmamalı duş yapmalısınız.
  • Alaka öncesi ve sonrası genital bölgenizi muhakkak yıkamalı, ilgi sonrasında acilen idrar yapmalısınız.
  • Haftada 1 defa genital bölge paklığı için asiditesi ayarlanmış özel şampuanlarla vajinal temizliğinizi yapmalısınız.
  • Sıkı, dar pantolonlar ve sentetik iç çamaşırları yerine pamuklu çamaşır ve etek giymelisiniz.

 

SİSTİT BULGULARINDA DOKTORA GİTMELİ MİSİNİZ?

Sistit bulgularınız varsa hemen tavsiye edilen kollayıcı önleyici tedbirleri almalısınız. Lakin bunları yapmanıza rağmen 24 saat sonra şikayetlerinizde bir düzelme olmuyorsa sistitin ilerlemesi, böbreklerinize ziyan verme ve kronikleşme tehlikeleri taşıyacağından vakit geçirmeden katiyetle doktorunuza başvurmalısınız.

 

Hamile iseniz hiç beklemeden doktorunuza gitmelisiniz. Ayrıyeten idrarınızda kan varsa, idrarınız bulanık kokulu ise, veyahut ateş yükselmesi, belinizde ve alt karın bölgenizde ağrı şikayetiniz varsa doktorunuza başvurmalısınız.

 

SİSTİTLERDE TEDAVİ

Sistitlerin tedavisinde her vakit antibiyotik gerekmese de çoklukla antibiyotikler ile tedavi edilir. Sistit çok sık tekrarlamışsa veya kronik sistit varsa tedaviye başlamadan önce idrar kültürü ve antibiyogram için pak koşullarda idrar alınır ve kültür sonucunda üreyen bakteri ve etkili antibiyotik tespit edilinceye kadar antibiyotik kullanılır, kültür sonucunda kullanılan antibiyotik etkisiz ise etkili antibiyotik ile degistirilir. İlaveten antikolinerjikler, sıcak oturma banyoları, üriner analjezikler tedaviye ek edilebilir.