İyot eksikliği tiroit bezi büyümesine neden olabilir

İyot eksikliği tiroit bezi büyümesine neden olabilir
İyot eksikliği tiroit bezi büyümesine neden olabilir
Share

Tiroid bezi, boynun ön tarafında bulunan yaklaşık 18 ila 20 gram tartısında endokrin bir organdır. Tiroid bezi T3 ve T4 ismi verilen tiroit hormonlarını salgılar. Tiroid hormonları vücuttaki gücün kullanılması için gereken ana hormonlardandır.

 

Tiroid bezinin fazla ya da az çalıştığı durumda çeşitli metabolik rahatsızlıklar görülmeye başlanır. Bu türlü durumlarda, beslenme biçiminde değişikliklere gidilerek ve ilaçla tedavi prosedürleri uygulanabilir. Tiroid nodüllerin de ise, cerrahi süreç gerekli olabilir.

 

Çevresel faktörler göz gerisi edilmemeli

Türkiye’de guatr görülme sıklığının yaklaşık yüzde 30-40 oranındadır. Bu durumun en değerli sebebi iyot eksikliği olmakla birlikte genetik ve çevresel faktörlerin de etkisinin olduğu bilinmektedir. Tiroid bezi olağan hormon ürettiği sürece guatr çoklukla rastgele bir şikâyet oluşturmaz. Guatr, tiroid bezinin olağan boyutlarından daha büyük olmasına verilen isimdir.

 

Tiroid bezi olağan boyutlarından daha fazla ise diffüz guatr, şayet tiroit bezi üzerinde nodül dediğimiz oluşumlar mevcutsa buna nodüler guatr ismi verilmektedir. Nodüler guatr olan şahıslarda nodül boyutu 1 cm üzerinde ise mutlaka ince iğne aspirasyon biyopsisiyle nodülün âlâ veya berbat huylu olduğu araştırılmalıdır.

 

Unutkanlık ve depresyon görülebilir

Hastalık, tiroid bezinin doğumsal yokluğu, hashimoto hastalığı, iyot eksikliği, tiroid cerrahisi sonrası ilaçlara bağlı hipofizer yetmezlik, radyoaktif iyot tedavisi sonrası ve tiroit bezi inflamasyonu üzere nedenlerle ortaya çıkabilmektedir. Unutkanlık, depresyon, uyku hali, halsizlik, yorgunluk hissi, hipertansiyon, kalp ritminin yavaşlaması, kabızlık, eklem ağrısı, kas krampları, ciltte kuruma, saç dökülmesi, göz kapaklarında şişme, adet düzensizliği, çok kanama üzere belirtiler de gösterebilir.

 

Hipertiroidi olan bireylerde çok sonluluk gerginlik hissi, çarpıntı kalpte ritim bozukluğu, kaslarda güçsüzlük, ishal, kilo kaybı, çok terleme, adet düzensizliği, gözlerde biçim bozukluğu, ellerde titreme üzere belirtiler görülmektedir. ST3, ST4 (tiroid fonksiyon testleri) ve TSH (tiroid uyarıcı hormon testi) dediğimiz kanda bakılan hormon düzeyleriyle teşhis konulur. Hipertiroidi teşhisinde katiyetle tiroit ultrasonu ve sintigrafi çekilmelidir.